بررسی مزایا، قابلیت‌ها و چالش‌های بهره‌گیری از هوش مصنوعی در محاسبات طرح مخلوط بتن

کد مقاله : 1011-CONCRETE (R1)

نویسندگان

محمدجواد باقری *1، مسعود عطاریان1، میلاد کوهستانی1، سید محمد سجادی عطار2 1بلوار دانشجو 2بلوار وکیل آباد

چکیده مقاله

طراحی مخلوط بتن فرآیندی چندمتغیره، حساس و مستلزم محاسبات دقیق، تکرارپذیر و مبتنی بر ضوابط آیین‌نامه‌ای است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی عملکرد و چالش‌های به‌کارگیری مدل‌های هوش مصنوعی در اجرای گام‌به‌گام محاسبات طرح مخلوط بتن، بر اساس ضوابط «روش ملی طرح مخلوط بتن» و «آیین‌نامه بتن ایران (آبا ۱۴۰۲)» انجام شده است. ارزیابی در قالب یک فرآیند تعاملی مبتنی بر نظارت متخصص (رویکرد انسان در حلقه یا Human-in-the-Loop) پیاده‌سازی گردید که مراحلی چون تحلیل آماری مقاومت، تعیین مقاومت هدف، برآورد آب آزاد، تعیین نسبت آب به سیمان، مقدار مواد سیمانی، تنظیم منحنی دانه‌بندی سنگدانه‌ها، اصلاح رطوبت و جذب آب و کنترل توازن حجمی را دربر می‌گیرد. نتایج نشان داد که هوش مصنوعی در سازمان‌دهی داده‌ها، محاسبات تکراری، درون‌یابی داده‌های دانه‌بندی و ارزیابی سناریوهای مختلف دارای کارایی بالایی است. با این حال، در مراحل وابسته به تفسیر ضوابط—نظیر اعمال ضریب اصلاحی انحراف معیار بر اساس تعداد نمونه‌ها، استخراج داده‌ها از جداول تجربی، تصحیح رطوبت کارگاهی سنگدانه‌ها و در نظر گرفتن علامت‌های جبری جذب آب—دچار خطاهای محاسباتی و ادراکی می‌گردد. به‌کارگیری چارچوب نظارت انسانی امکان پایش پیوسته، شناسایی خطاها و اصلاح محاسبات را فراهم ساخت و انطباق خروجی نهایی با مشخصات طرح شاهد کارگاهی-آزمایشگاهی، صحت عملکرد این ساختار را تأیید نمود. بر این اساس، مدل‌های هوش مصنوعی می‌توانند به‌عنوان یک دستیار محاسباتی قدرتمند عمل کنند، مشروط بر آنکه تصمیم‌گیری نهایی و کنترل ضوابط تحت نظارت مستقیم کارشناس بتن انجام پذیرد.

کلیدواژه ها

طرح مخلوط بتن، هوش مصنوعی، روش طرح ملی مخلوط بتن، آیین‌نامه بتن ایران (آبا) و Human-in-the-Loop

وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر